آمپول دگزامتازون


Injectable Solution: Dexamethazone Phosphate 8 mg/2ml گروه درمانی: Corticosteroids کورتیکواستروئیدها


موارد مصرف



دگزامتازون برای درمان جایگزینی در نارسایی غده فوق كلیوی استفاده می شود. این دارو همچنین در درمان علامتی اختلالات التهابی و آلرژیك و در جهت سركوب كردن سیستم ایمنی بكار می رود. دگزامتازون در هیپرپلازی مادرزادی غده فوق كلیوی، ادم مغزی، شوك بیماریهای التهابی رماتیسمی و همچنین جهت تشخیص سندرم كوشینگ و افسردگی آندوژن به كار می رود.

مكانیسم اثر


دارو با عبور از غشاء سلولی به گیرنده های خود در سیتوپلاسم متصل شده و كمپلكس دارو-گیرنده وارد هسته سلولی می شود. این كمپلكس با اتصال به نواحی خاصی از DNA موجب تحریك روند رونویسی mRNA و بدنبال آن ساخت آنزیم هایی می گردد كه در نهایت مسئول اثرات سیستمیك كورتیكواستروئیدها با جلوگیری از تجمع سلول های التهابی در ناحیه التهاب، مهار فاگوسیتوز و آزاد شدن آنزیم های مسئول در التهاب و مهار ساخت و آزاد شدن واسطه های شیمیایی التهاب، اثرات ضدالتهابی خود را اعمال می كند.
هشدارها


1. استفاده طولانی مدت دگزامتازون در كودكان می تواند منجر به مهار رشد شود.

2. به دنبال مصرف این دارو ممكن است آزمون های بررسی عملكرد هیپوتالاموس- هیپوفیز غده فوق كلیوی دچار اختلال شود.

3. در افراد مسن و به خصوص خانم های یائسه، شانس ایجاد پوكی استخوان و افزایش فشار خون، بالا می رود.

4. در صورت نیاز به جراحی یا درمان های اضطراری و نیز در افراد دیابتی باید احتیاط نمود.

5. در افرادی كه دارو را با مقادیر تضعیف كننده سیستم ایمنی دریافت می كنند از تزریق واكسن های حاوی ویروس های زنده باید پرهیز شود.
فارماكوكینتیك


دگزامتازون سریعاً و به خوبی از دستگاه گوارش جذب می شود. فرم تزریقی آن نیز از عضله به خوبی جذب می شود. بطور عمده در كبد و مقادیری نیز دركلیه و وبافت ها به متابولیت های غیر فعال تبدیل می شود.
موارد منع مصرف


1. تزریق داخل مفصلی این دارو در مواردی مانند جراحی ترمیمی مفاصل، اختلالات انعقادی خون، شكستگی داخل مفصلی، عفونت اطراف مفصل یا سابقه ابتلاء به آن، پوكی استخوان اطراف مفصل به دلایل غیر آرتریت و مفصل ناپایدار نباید مصرف شود.

2. در پیشگیری از سندرم زجر تنفسی نوزادان، در صورت وجود آمنیونیت، عفونت یا تب، عفونت با هرپس، عدم كفایت جفت و پارگی زودرس غشاء رحم نیز نباید مصرف شود.
عوارض جانبی


درمان دراز مدت با دگزامتازون بیمار را برای ابتلاء به بیماری های عفونی مستعد می كند و از طرفی علائم عفونت نیز پنهان می شود. مصرف مقادیر زیاد دگزامتازون می تواند اختلالات روانی را تشدید كند. آب مروارید، كاهش یا تاری دید، تكرر ادرار، پرنوشی، قرحه گوارشی، علائم شبه كوشینگ، آكنه، درد در ناحیه سرینی و افزایش فشار خون از عوارض جانبی دارو هستند.


 
تداخل های دارویی


مصرف همزمان این دارو با ریفامپین، داروهای ضدصرع مانند كاربامازپین، فنوباربیتال، فنی توئین، و پریمیدون موجب تسریع متابولیسم دگزامتازون و كاهش اثر دارو می گردد. این دارو ممكن است باعث كاهش اثر داروهای پائین آورنده قند خون و یا داروهای كاهنده فشار خون گردد.


 
نكات قابل توصیه


1. برای به حداقل رساندن تحریك گوارشی شكل خوراكی دگزامتازون، باید بعد از غذا مصرف شود.

2. از قطع ناگهانی مصرف دارو بعد از استفاده طولانی( بیش از 3 هفته) پرهیز گردد.

3. در طول درمان مصرف سدیم باید محدود شده و مصرف مكمل های حاوی پتاسیم توصیه می شود.

4. معاینات چشم پزشكی در طول درمان دراز مدت، به طور مرتب باید انجام گیرد.
مقدار مصرف

تزریقی:

كودكان : بصورت تزریقی داخل عضلانی یا تزریق آهسته وریدی در ابتدا 2-5/0 میلی گرم می باشد. در درمان ادم مغزی و از راه تزریق داخل وریدی در ابتدا 10 میلی گرم تزریق و سپس از طریق تزریق داخل عضلانی، هر 6 ساعت و بسته به نیاز بیمار به مدت 10-2 روز، مصرف می شود.